© pixabay.com © pixabay.com

Бразилия


Қысқаша мәлімет

Орналасуы: Оңтүстік Американың шығысы мен орталық бөлігінде
Астанасы: Бразилиа
Ірі қалалары: Бразилиа, Рио-де-Жанейро, Сан-Паулу, Салвадор, Форталеза, Белу- Оризонти
Жер көлемі: 8,5 миллион шаршы шақырым
Телефон коды: +55
Қазақстанмен уақыт айырмашылығы: -9 сағат
Сағаттық белдеуі: (GMT-3)
Виза: визасыз
Тілі: португал
Валютасы: бразилиялық реал
Халқы: 2018 жылы 209,5 миллион адам
Діни сенімдері: христиан
Жол қозғалысы: оң жақты қозғалыс
Тоқ көзінің түрі:110/220 А, В, С, 60 Гц

Бразилия географиясы мен климаты

Бразилия Оңтүстік Америкада орналасқан және 8547,4 мың шаршы шақырым аумақты алып жатыр. Аумақтың көп бөлігі Оңтүстік жарты шарда орналасқан. Бразилия солтүстігінде Францияның Гвиана, Суринам, Гайана, Венесуэла және Колумбияның сыртқы бөлімімен; батысында - Перумен; оңтүстік-батысында - Боливия, Парагвай, Аргентина және Уругваймен шектеседі. Шығыста Бразилияны Атлант мұхиты жуады. Гвиана шекарасынан Уругвай шекарасына дейінгі жағалау сызығы ұзындығы 6840 шақырым құрайды.

Бразилия жері экваторлық (солтүстік бөлігі), субэкваторлық, тропиктік (орталық және оңтүстік бөлігі), субтропиктік (қиыр оңтүстік-шығыс) ендіктерде орналасқан. Жерінің көбін Бразилия таулы үстірті алып жатыр. Климаты негізінен ыстық, жауын-шашын мөлшері әр түрлі. Батыс жағы ылғалды экваторлық, шығыс жағы қуаң экваторлық ендікте. Суы мол, энергия көзіне бай өзендер көп, ішіндегі ірілері: Амазона, Сан-Франсиску, Парнамба, Парана. Ниобий, уран, торий кендері бар. Одан басқа темір, марганец, мыс, мұнай, газ, көмір қорлары мол кездеседі.

Ел аумағында үш климаттық белдеулер бар: экваторлық, тропикалық және субтропиктік.
Елдің көп бөлігі тропикалық климатта орналасқан. Оның үстіне жазықтағы тропикалық климат жағалаудағы тропикалық климаттан өзгеше. Тегіс аймақта орналасқан және Сан-Паулу, Бразилиа, Белу-Горизонт жылы үшін қалыпты температура тән. Мұнда мамырдан қыркүйекке дейін түнгі орташа температура +11 ... + 15, күндізгі орташа температура +30 шамасында. Қалған жылы түнде орташа температура +16 ... + 18, күндізгі орташа температура +27 ... + 29. Ең аз жауын-шашын мамырдан қыркүйекке дейін түседі (айына 3 күннен аспайды), қалған жылдары жауын-шашынмен күндер саны 16 қазаннан 24 желтоқсанға дейін өзгереді.

Бразилия экономикасы

Бразилия - ғарыш державасы. Бразилия - Оңтүстік Америкадағы экономикалық әлеуеті жағынан ең үлкен ел. ЖІӨ деңгейі бойынша ол әлемдегі алғашқы ондыққа кіреді.

Темір өндіру және марганец тау-кен өндірісінде маңызды орын алады, жалпы Латын Америкасында бұл кен өндірудің 90 пайызын құрайды, 80 пайызы - экспортталады. Бокситтер (жылына 10 миллион тонна), қалайы (Рондония; әлемдегі жетекші орындардың бірі), мыс, қорғасын, мырыш, никель өндіріледі. Бразилия әлемдік нарыққа негізгі стратегиялық шикізат жеткізушісі: ниобий және бериллий кені (әлемдік өндірістің 1/2 бөлігі), тантал, цирконий, слюда және кристалды кварц шығарады.

Өнеркәсіптің жетекші салалары - машина жасау, химия және мұнай-химия, тамақ өнімдері, жеңіл өнеркәсіп, целлюлоза-қағаз және құрылыс материалдары өнеркәсібі. Ең дамыған көліктік машина жасау, соның ішінде автомобиль өнеркәсібі (Латын Америкасындағы барлық өндірістің шамамен 2/3; автомобиль зауыттары негізінен Сан-Паулу қаласы мен Сантос портының арасындағы шағын ауданда шоғырланған), кеме жасау (Гуанабара шығанағындағы негізгі кемелер) және авиация өнеркәсібі (жолаушылар ұшағын өндіру, Сан. Хосе Кампус). Сондай-ақ, станоктар, электрлік және электронды өнеркәсіптер (компьютерлер, микрочиптер, жартылай өткізгіштер және т. б. жасау; басты орталық - Кампинас). Компьютерлік техника мен оның компоненттерінің өндірісі қарқынды дамып келеді. Бразилия - қару-жарақтың ірі өндірушісі және экспорттаушысы.

Тоқыма өнімдерін тұтыну бойынша Бразилия әлемде 6-7 орын алады. Пайыздық жағынан бұл келесідей: мақта - 62 пайыз; полиэстер - 13 пайыз; нейлон - 6 пайыз; вискоза - 4 пайыз; джут - 3 пайыз; басқалары - 4 пайыз.

Бразилиядағы мақтаның негізгі өндірушісі - Парана штаты. 2005 жылы Бразилияда мақта өндірісінің одан әрі біртіндеп төмендеуі және отандық өндірушілердің шетелден әкелінетін арзан шикізатқа көшуі күтілуде. Аяқ киім шығару саласында 200 мыңнан астам адам жұмыс жасайтын 4 мыңға жуық кәсіпорын бар. Аяқ киімнің негізгі өнімді аймақтары: Рио-Гранде-де-Сул, Сан-Паулу, Минас-Жерайс.

Бразилияның ауылшаруашылығы ел экономикасының маңызды саласы болып табылады, белгілі экспорттық бағдарға ие (ол экспорт құнының 2/5 бөлігін береді). Ел аумағының 6,0 пайыз пайдаланылады, шабындықтар мен жайылымдар 21,9 пайыз, 57,7 пайыз орман астында (Бразилия ағаштың құнды түрлерінің қоры бойынша әлемде бірінші орын алады). Жерді иемденудің үлкен бөлігі басым (жер иелері-латифундистердің шамамен 1,5 пайыз -ы өңделетін жердің шамамен 1/2 бөлігін иеленеді; ауыл шаруашылығында жұмыс істейтіндердің 80 пайыз -дан астамының жерлері жоқ).

Негізгі азық-түлік дақылдары (барлық егілген жерлердің 1/2 бөлігін алады): жүгері, күріш, қоңыр бұршақ, касса. Бидай, арпа, сұлы, темекі де өсіріледі. Бау-бақша және көкөніс шаруашылығы дамыған. Мал негізінен жайылым, ет. Жылқы шаруашылығы дамыған. Теңіз және өзен балық аулау. Ормандарда - жабайы резеңке латекс, карнауба балауызы, Бразилия жаңғақтар, пальма жемістері, парагвайлық шай (жерба-ана), қылқан жапырақты ағаштар.

Бразилия тарихы

Бразилия жеріне адам неолит дәуірінде қоныстанған. XVI ғасырдың басына дейін Бразилия жерін тупи-гуарани, тупинамбас, ботокуд тамойос, короадос, т.б. үндіс тайпалары мекендеген. Олар аңшылықпен, балық аулаумен, жер өңдеумен шұғылданып, темекі, какао, т.б. дақылдар өсірді.

1500 жылы Бразилия жағалауына португалдық теңізші Педру Кабрал келіп түсті де, өзі тапқан жерді Португалия иелігі деп жариялады. Ол паубразил атты құнды қызыл ағашты Бразилиядан Португалияға тасыды; елдің аты да осы ағаштың атынан шыққан.

1549 жылы генерал-губернаторлық құрылып, астанасы Баия (Салвадор) қаласы болды. 1517 жылдан құлдар әкеліне бастады да, құл еңбегінің нәтижесінде ірі жер иеліктері пайда болып, онда қант қамысы, мақта, күріш, жүгері өсірілді. Кейіннен алтын мен алмас шығарылуына байланысты Бразилия Португалияның ең бай отарына айналды.

1763 жылы астана Баиядан Рио-де-Жанейроға көшірілді. 1815 жылы Бразилияға корольдік статус беріліп, "Португалия, Бразилия және Алгарва біріккен корольдігінің" құрамдас бөлігіне айналды.

1822 жылы қаңтарда Бразилияның тәуелсіздігі жарияланды. 1824 жылдың наурыз айында елдің тұңғыш конституциясы қабылданып, конституциялы монархия орнады. Келесі жылы Португалия Бразилияның тәуелсіздігін мойындады.

1850 жылы елге құл әкелуге тыйым салынып, 1888 жылы құл иелену мүлде жойылды. 1-дүниежүзілік соғыста Ұлыбритания және АҚШ-тың қысымымен Бразилия Германияға соғыс жариялап, 1918 жылы Еуропаға бірнеше әскери бригадаларын жіберді. 2-дүниежүзілік соғыс кезінде Бразилияда АҚШ-тың ықпалы күшейеді де, 1942 жылы тамызда Германия және Италияға, 1945 жылы маусымда Жапонияға қарсы соғыс жариялады. 1944 жылы елу мыңдық әскери корпусын Италия майданына жіберді. 1950-60 жылдары Бразилия аграрлы елден аграрлы-индустриялы елге айналды. Сан-Паулу, Рио-де-Жанейро, Ресифи, т.б. өнеркәсіп орталықтары өсіп, аграрлық, финанс, оқу реформалары жүргізілді.

1960 жылы 21 сәуірде ел астанасы Бразилиа қаласына көшті. Бұдан кейін жиырма жылдай (1964-85) елді әскери генералдар басқарды. Бразилия экономикалық күш қуаты жағынан дүние жүзінде сегізінші орын алады.
Бразилия Латин Америкасы елдері ішінде шешуші рөл атқарады. Негізгі сауда серіктестері: АҚШ (22 пайыз), Батыс Еуропа елдері, Латин Америкасы елдері, Азия елдері. Қазақстанмен дипломатиялық қарым-қатынас 1992 жылы орнатылған.

Қазақстандық туристер үшін Бразилия несімен тартымды?

Бразилия - тек Рио-де-Жанейродағы ғажайып карнавал, Амазонияның ну орманды джунглилары мен арқыраған Игуасу сарқырамасы ғана емес, сонымен қатар, Ипанема және Копакабана танымал жағажайлары, керемет қонақүйлері, дәмді асханасы және әдемі футбол ойыны бар мемлекет. Жылына Бразилияға миллиондаған туристтер келеді.

Бразилияда көптеген қонақүйлер үш жұлдызды, бес жұлдызды болып келеді. Рио-де-Жанейрода барлық қонақүйлер биік, қалалық типте салынған. Қаладағы үш жұлдызды қонақүйлер де өте керемет. Бір кемшілігі - көптеген қонақүйлер ғимараты өте көне болып келеді. Қызмет көрсету деңгейі жоғары, бірақ,
 
біраз жайбасарлық аңғарылады. Бұл қасиет осы елде барлық қызмет түрінде кездесетіні рас.

Бразилияға қалай жетуге болады?

Бразилияға Қазақстаннан тікелей рейстер жоқ, сондықтан ауысымдық рейстермен ұшуға тура келеді. Ауысымдық рейстер Мәскеу, Стамбул, Амстердам қалалары арқылы өтеді. Билет пен тұратын жеріңізді алдын-ала брондау қажет..

Бразилиядағы көлік қозғалысы

Жергілікті тұрғындар қалалар арасында жүретін автобустар бірнеше ыңғайлылықта болады. Ең ыңғайлы және қымбат лейто деп аталады, орындықтардың орнына олардың нақты кереуеттері бар. Түнгі ұйықтайтын автобустарға кемінде бір күн бұрын тапсырыс беру керек (Рио - Сан-Паулодан басқа, олар әр жарты сағат сайын жүретін). Ұзақ қашықтыққа ұшақпен ұшқан дұрыс (мысалы, Сальвадордан Риоға автобус 36 сағатты алады). Үлкен Бразилия елінде барлық ірі елді мекендерді біріктіретін тығыз ішкі авиакомпаниялар желісі бар.
Сіз қалаларды айнала такси және автобустармен саяхаттай аласыз. Рио мен Сан-Паулуда да метро бар. Көптеген ішкі және жағалаудағы аудандарда өзен және теңіз көлігі көліктің үлкен бөлігін қамтамасыз етеді. Көптеген қайықтар, паромдар, жағажайлар және жай моторлы қайықтар - Амазонадағы негізгі көлік түрлері.
Көлікті жалға алу үшін сізге халықаралық жүргізуші куәлігі және несие картасы қажет. Жалға беру орындары әдетте ірі қонақ үйлердің жанында және әуежайларда орналасқан (олар әдетте 9:00-ден 16:00-ге дейін және әуежайлар тәулік бойы жұмыс істейді).

Бразилияда қайда баруға болады?

Ел астанасы Бразилиа орналасқан Бразилия мен Федералды округтің жиырма алты штаттары бес үлкен аймақты құрайды, олардың әрқайсысы туристер үшін ерекше қызығушылық тудырады: оңтүстік, оңтүстік-шығыс, орталық батыс, солтүстік-шығыс және солтүстік. Солтүстік жарты шардан келетін туристер үшін елдің негізгі таңадуы - оңтүстік-шығыс аймағы.

Бразилияға бару Рио-де-Жанейроға саяхаттан басталуы мүмкін. Оған: Рио, Капакабана, шығанақ, таулар, мұхиттағы аралдар мен Нитерой көпірінің керемет көрінісі ұсынылған Гуанабара шығанағында орналасқан Sugarloaf тауына сапар. Әрі қарай Корковадо төбесіне экскурсия, оның үстіне Рио символы - Құтқарушы Мәсіхтің мүсіні тұр. Соңында - қаланың экскурсиялық экскурсиясы. Қаланың ең қызықты мұражайлары: Қазіргі өнер мұражайы (әлемнің көптеген елдерінің экспонаттар жинағы), Ұлттық музей (геология, ботаника және антропология саласындағы 4 миллионнан астам экспонат), үнділер мұражайы, Тарих мұражайы, өнер мұражайы.

Петрополис - өзінің бірегейлігімен танымал, Рио қаласынан 90 минуттық жерде Орган тауында орналасқан. Бұл тур португалдықтардың мәдениеті патша отбасының өмірімен араласатын Бразилияның тарихымен, салт-дәстүрімен танысуға мүмкіндік береді.

Ботаникалық бақтар. Ботаникалық бақ Бразилияның әртүрлі климаттық аймақтарының алуан түрлі флорасын ұсынады, өйткені әр түрлі аймақтардағы өсімдіктерді өсіру үшін табиғи ауа-райының жағдайын қалпына келтіре алды.

Бернардоның тропикалық аралдарына қайықпен сапар (Рио-де-Жанейродан). Тропикалық аралдарға күндізгі экскурсия таза жағалаулармен және изумруд түсті сулармен балық аулайтын Итакуруза ауылына апаратын әдемі жағалау жолымен саяхатты қамтиды, онда штонер Сан-Бернардо аралдарындағы Кепетиба шығанағының тыныш сулары арқылы круиз жүреді. Аялдама кезінде сіз шомылып, суретке түсе аласыз.

Оңтүстік - Парана, Санта-Катарина және Рио-Гранде-ду-Сул штаттары. Порту-Алегре (Рио-Гранде-ду-Сул) тұрғындары бразилиялық Гаушос ковбойларының дәстүрін ұстанады. Халықтың едәуір бөлігі - итальяндық және неміс колонизаторларының ұрпақтары, сонымен қатар украиндар мен орыстар, олардан олар өте әдемі әдеттерді мұра еткен. Флорианополис (Санта-Катарина) бүкіл әлемнен туристерді қызықтыратын ондаған жағажайлармен қоршалған аралда орналасқан, әсіресе серфинг үшін. Парана штаты туристерге Игуазу сарқырамасының ұмытылмас көрінісін ұсынады.

Игуазу сарқырамасы - әлемнің таңғажайыбы десе болады, Бразилия, Аргентина және Парагвай сияқты үш мемлекеттің шекарасында орналасқан. Игуасу өзені Бразилияны Аргентинадан бөліп, Бразилияны Парагвайдан бөлетін Парана өзеніне құяды. Сарқырамалар өзендердің кездесу нүктесінде, су каскадтарын құрайды. Сарқырамалардың көп бөлігі Аргентинаның жағасында орналасқан, сондықтан Бразилия жағынан көрініс әсерлі болады.

Бразилия асханасы

Бразилияның әр аймағында өзіндік тағам түрлері бар. Бахия тағамдары: Ватапа - моллюскалар кесілген немесе ұнтақталған, балық дәндері бар, денде майында қайнатылған кокос шырыны мен нан кесектері қосылған. Тағамға ақ күріш беріледі. Сарапатеу - шошқаның бауыры немесе жүрегі жануардан алынған жаңа қанмен жасалады, содан кейін қызанақ, бұрыш және пияз қосылады және бірге дайындалады. Каруру - тұздалған асшаяндар, қызыл бұрыш пен бразилиялық Киабу өсімдіктерінен жасалған ащы тұздық.

Амазонка аймағында әдеттегі тағам - pato no tucupi, ол тамақ ішкеннен кейін бірнеше сағаттан кейін асқазанды күйдіретін шөптері бар тұздықта дайындалған үйрек етінен тұрады. Бұл аймақтың тағы бір әдеттегі тағамы - бұл какао, кептірілген асшаяндар мен сарымсақ қосылған қалың сары сорпа.

Бразилиядағы ең тән тағам - бұл фейджоада. Рио-де-Жанейрода, әсіресе танымал болған жерде, қара бұршақ, кептірілген ет, ысталған шұжықтар, шошқа еті, сарымсақ, бұрыш және лавр жапырақтарынан фейдистер жасалады. Әдетте бұл тағам терең табада кассава ұнымен және қажет болған жағдайда ақ күрішпен беріледі. Кесілген апельсин, қырыққабат және бұрыш соусымен бірге беріледі.

Бразилиялық сыра - батыс жарты шардағы ең жақсы өнімдердің бірі. Ұзақ уақыт бойы ірі ұлттық компаниялардың өндірісін Нидерланды мен Германияның мамандары қадағалап отырды.

Бразилия өңделген қант спиртінен алынған күшті, кристалды таза какао арағын шығарады. Лимон шырыны, қант және мұз қосылған Кашаса "кэйпиринха" деп аталады және Бразилияда ең танымал сусын болып табылады, ол көбінесе фейджоамен бірге беріледі.

Гуарана - Амазонка орманындағы бірдей атаулы жемістерден алынған кәдімгі бразилиялық алкогольсіз сусын.

Бразилиядағы қауіпсіздік

Бразилияда ағын суды ішуге болмайды, бірақ сізге күннен қорғайтын жақпамайын қолдану қажет. Сондай-ақ, туристер бұзақылардың шабуылына жол бермеу үшін көшеде ақша мен құнды заттармен мүмкіндігінше абай болу керек.

Бразилияда көшеде жалғыз жүру өте қауіпті, әсіресе түнде тәуекелге баруға кеңес бермес едік. Күндіздің өзінде балалар көшеге жалғыз жіберілмейді.

Еліміздің көптеген жағажайларында шомылуда абай болу қажет: теңіз жағалауында күшті мұхит ағындары болады, бұл жергілікті сулардың табиғатын білмейтін және қуатты беткі аймақты құратын қауіпті "тұрақты" толқындарды тудырады.

Бразилиядан қандай кәдесыйлар алуға болады?

Бразилиядан кәдесый ретінде сіз гамак пен әдемі шілтер ала аласыз. Рио-де-Жанейро қаласы "киім-кешек" саудасын сүйетіндер үшін ең қолайлы қала емес: жергілікті стильдер тек қисық пішінді мулатттарға ғана жарамды.

Бразилия көптеген сирек кездесетін асыл тастардың мекені: цитриндер, турмалиндер, гауһар тастар. Мұнда сапалы былғарыдан жасалған бұйымдарды да сатып алуға болады: аяқ киім, сөмкелер, белбеулер және әмияндар.

Дүкендер әдетте жұмыс күндері 9:00-ден 18:30-ға дейін (үлкен сауда орындары - 22:00-ге дейін), сенбіде - 9:00-ден 13:00-ге дейін жұмыс істейді.


Осыған ұқсас мақалалар

Норвегия Норвегия
Черногория Черногория
Индонезия Индонезия